Su Arıtma
Su arıtma sistemleri çok değişik alanlarda istenilen su özelliklerini sağlamak amacıyla kurulurlar. Bu sistemlerin en çok kullanıldığı alanlar; içme ve kullanma suları ile endüstriyel proses sularıdır.
İçme ve Kullanma Suları: Su hazırlama sistemlerinin en çok kullanıldığı alanlardan bir tanesi de içme ve kullanma sularıdır. İçme suları için belirlenmiş olan standart değerlere ulaşmak için ham suyun kirlilik değerlerine göre farklı arıtma tesisleri kurmak mümkündür. İçme ve kullanma sularında arıtma işlemi aşağıdaki amaçlar için yapılır;
- Renk, bulanıklık, tat ve koku giderilmesi
- Demir ve mangan giderilmesi
- Amonyum giderilmesi
- Su sertliğinin düşürülmesi
- Sudaki korozif özelliğin giderilmesi
- Tuzluluğun giderilmesi
- Zararlı kimyasal maddelerin giderilmesi
Endüstriyel Proses Suları: Çeşitli endüstriler proseslerinde kullanmak için yüksek kalitede suya ihtiyaç duyarlar. Bu endüstrilerin başlıcaları arasında kimya, ecza, metal endüstrileri sayılabilir. Kimya endüstrisinde yüksek kalitede su temizleme, durulama ve üretim aşamasında kullanılır. Su kalitesi ağırlıklı olarak iletkenlikle ölçülür. Deiyonizasyon ve membran teknolojisi ağırlıklı olarak kullanılır. Metal endüstrilerinde özellikle boya öncesi yüzey hazırlama işlemlerinde demineralize su ile durulama yapılır. Demineralize su sistemleri vasıtasıyla aynı suyu devrettirerek kullanmak mümkündür. Demineralizasyon sistemlerinde geçirilen sular önce demineralize su banyosunda kullanılıp daha sonra fosfat durulama banyosunda da kullanılırlar ve tekrar demineralizasyon sisteminden geçirilirler.
Su hazırlama sistemi için hangi sistemin uygun olduğunu seçmeden önce ham su kalitesi ile ilgili komple analiz değerlerinin belirlenmesi gerekir. Gerekli olan sistem istenen su özellikleriyle ham su özellikleri karşılaştırılarak belirlenir. Genellikle sular çeşitli seviyelerdeki aşağıdaki kirlilikleri içerirler;
- Partiküller, organikler, tortu oluşturan tuzlar, demir ve mangan oksitler, dezenfektalar (klorin, kloramin) , organik ve inorganik kolloidler, asitler ve bazlar, mikroorganizmalar, pyrogenler, inorganik tuzlar.
- Yukarıdaki kirleticiler ham suyun kaynağına
göre değişirler. Yüzey suları partiküller, askıda kolloidler ve
organikler açısından zengindir. Yeraltı sularında bu kirleticiler daha
azdır. Buna karşın magnezyum ve kalsiyumdan kaynaklanan sertlik ve
alkalinite yeraltı suyunda yüksektir. Ham su analizleri ve istenen
özellikler dikkate alındığında su hazırlama sistemleri üç grupta
toplanabilir.
- Ön arıtma sistemleri
- Ana arıtma grupları
- Son arıtma sistemleri
Ön Arıtma Sistemleri: Bu sistemler arasında kartuş filtrasyon, kum filtresi, aktif karbon filtresi, yumuşatma, organik madde giderimi ve kimyasal madde ilavesini sayabiliriz. Suyun ters ozmoz veya demineralizasyon gibi ana arıtma sistemine gelmeden önce mümkün olduğunca temizlenmesi çok önemlidir.
Ana Arıtma Grupları: Bu sistemler ters ozmoz (reverse osmosis), deiyonizasyon (demineralizasyon) ve distilasyondur.
Son Arıtma Sistemleri: Son kademe arıtma sistemleri organikler, partiküller, bakteri, çözünmüş gazlar ve iyonların arıtılmasında kullanılır. Saf su elde etmek için son kademedir. Bu sistemler içinde;
- Ultrafiltrasyon (partikül ve bakteri giderimi)
- Ultraviyole (bakteri kontrolü)
- Ultraviyoleozon (organik giderimi)
- Gaz giderme sistemleri